3. dec, 2014

Bevrijdingsmuseum in Groesbeek wil misschien verder als Vrijheidsmuseum.

Het ‘Bevrijdingsmuseum 1944-1945’ is in werkelijkheid een oorlogsmuseum. Het is gebaseerd op de mythe van operatie Market Garden als een bevrijdingsoperatie. Einddoel van die operatie was echter de vorming van een bruggenhoofd over de Neder-Rijn op de Veluwe. Meer niet. Bevrijding van plaatsen en/of gebieden behoorde niet tot de doelen. Dit ‘oorlogsmuseum’ denkt na het terecht mislukken van de realisering van een Vrijheidsmuseum in Nijmegen aan een ‘veel bredere opzet’. De huidige opzet blijft beperkt tot slechts een deel van (de gemythologiseerde) operatie Market Garden. Het zegt het verhaal van de ‘hele oorlog’ te willen vertellen aangevuld met de aanloop naar die oorlog, de wederopbouw en de Europese eenwording. Het ‘bevrijdingsmuseum’ zou dan een ‘vrijheidsmuseum’ kunnen worden. De vlaggen ‘bevrijding’ en ‘vrijheid’ dekken ook dan echter de lading niet. Voor een Nationaal Vrijheidsmuseum heeft het museum een te smalle basis, is het te veel gericht op Duitsland en zal het inhoudelijk te beperkt blijven.

Lokaal-regionale musea zijn nu al vaak niet in staat het juiste lokaal-regionale verhaal te vertellen. Die zullen dus zeker niet het (hele) historische verhaal over (ontstaan en gevolgen van) de Tweede Wereldoorlog kunnen vertellen. Een reden voor deze te grote stap is het getoonde enthousiasme tijdens de herdenking van operatie Market Garden in september 2014. Dat vloeide echter voort uit herdenkings- en bevrijdingstoerisme met het accent op vormen van herdenken en vieren. Daarbij ging het vooral om publiekstrekkers en festiviteiten en niet om historische context. Vastgehouden wordt dan ook aan de geschiedvervalsing van een capitulatie in Wageningen en het gemythologiseerde verhaal over operatie Market Garden in de regio Arnhem-Nijmegen. De vorm is ook belangrijker dan de inhoud in de mediasites www.liberationroute.nl, www.marketgarden70.nl en www.wegnaardebevrijding.nl.

Het nieuwe museum wil nieuwbouw realiseren met financiële steun van het vfonds en de provincie Gelderland. Het heeft er alle schijn van dat het museum zoekt naar financiering voor de nieuwbouw en dat daarvoor ‘een bredere opzet’ noodzakelijk is, welke dan ook.